Από τη Ρούλα Βαρτελάτου, Κοινωνιολόγο, Εγκληματολόγο
Οι εκρηκτικές διαστάσεις τις οποίες έλαβε το μεταναστευτικό πρόβλημα στην Ελλάδα μετά την 10ετία του ΄90 μοιραίως είχαν ως επακόλουθο την επιβάρυνση του δείκτη της εγκληματικότητα στη χώρα μας ποιοτικά και ποσοτικά. Και τούτο γιατί η Ελλάδα μετετράπη, από χώρα διελεύσεως, σε χώρα μόνιμης εγκατάστασης και διαμονής μεταναστών, λαθρομεταναστών-οικονομικών και πολιτικών προσφύγων. Έτσι λοιπόν, μαζί με την εισαγωγή πείνας, εξαθλίωσης, είχαμε και την εισαγωγή εγκληματικότητας που αφορά τόσο το κοινό όσο και το οργανωμένο έγκλημα.
Οργανωμένο έγκλημα είναι αυτό το οποίο τελείται περισσότερων του ενός ατόμων, συνδεομένων με ιεραρχική δομή και κατανεμημένα καθήκοντα. Στην Ελλάδα του σήμερα η εγκληματικότητα παρουσιάζει τάση αυξητική σε σύγκριση με άλλες εποχές. Οι κυριότερες μορφές οργανωμένου εγκλήματος στην Ελλάδα, με την συμμετοχή των αλλοδαπών μεταναστών είναι η διακίνηση λαθρομεταναστών γενικώς, η διακίνηση λαθρομεταναστών προς οικονομική εκμετάλλευση, ιδίως ανηλίκων, η διακίνηση λαθρομεταναστών γυναικών-ανηλίκων προς σεξουαλική εκμετάλλευση, η διακίνηση και εμπορία ναρκωτικών και όπλων, η κλοπή και διακίνηση κλεμμένων οχημάτων, η νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες (ξέπλυμα βρώμικου χρήματος), το οικονομικό έγκλημα γενικώς, ληστείες, λαθρεμπορία βρεφών-νηπίων και «Συμβόλαια Θανάτου».
Παράλληλα στην ελληνική επικράτεια δραστηριοποιούνται, κυρίως αμιγώς κατά εθνικότητα και οργανωμένες εγκληματικές ομάδες Αλβανών, Ρώσων, Τούρκων, Βουλγάρων, Ρουμάνων Ιρακινών, Πακιστανών και πρόσφατα Κινέζων, με δράση εξειδικευμένη και περιοριστική κατά είδους εγκλημάτων (μαφία), προς εκμετάλλευση των ομοεθνών τους, χωρίς να αποκλείεται και η διασύνδεση τους με αντίστοιχες ομάδες του εξωτερικού π.χ. Ρώσοι «συμβόλαια θανάτου» απαγωγές ομηρίες κ.λπ.
Από τα δεδομένα των σύγχρονων εγκληματολογικών χρονικών, διαπιστώνεται ότι πολλά από τα διαπραττόμενα από αλλοδαπούς εγκλήματα και ιδιαίτερα από Αλβανούς και Ρώσους παρουσιάζουν πρωτοφανή θρασύτητα, κυνικότητα, σκληρότητα, ωριμότητα και αγριότητα για τα ελληνικά δεδομένα. Π.χ. ο βιασμός γυναίκας από πολλούς δράστες αλληλοδιαδόχως μπροστά στα μάτια δεμένο με πάσαλο συζύγου και η ληστεία αυτών μετά.
Με κριτήριο το οργανωμένο ή το περιστασιακό αδίκημα και των αριθμό των δραστών, η παράνομη διακίνηση μεταναστών διακρίνεται στην ερασιτεχνική διακίνηση, αυτοί που απλά διευκολύνουν την είσοδο, διακίνηση από μικρές οργανωμένες εγκληματικές ομάδες και τα διεθνή δίκτυα διακίνησης λαθρομεταναστών που έχουν την ικανότητα να διενεργούν όλη τη διαδικασία της διακίνησης των λαθρομεταναστών.
Η χρήση βίας των μελών των κυκλωμάτων προς τους διακινούμενους μετανάστες είναι συχνή. Όταν οι διακινούμενοι προωθηθούν στον τελικό προορισμό τους φυλακίζονται σε διαμερίσματα, αποθήκες, ή άλλους φυλασσόμενους χώρους μέχρι οι ίδιοι ή φιλικά-συγγενικά πρόσωπα να καταβάλλουν στους διακινητές τα συμφωνηθέντα ποσά. Οι μετανάστες υφίστανται σωματική και ψυχική βία (ακόμη και ομηρία) μέχρι να καταβάλλουν τα χρήματα.
Το πλέον σοβαρότερο εγκληματικό φαινόμενο των οργανώσεων διακίνησης παράνομων μεταναστών είναι η διακίνηση ανθρώπων σε σκοπό την σεξουαλική τους εκμετάλλευση αλλά και την οικονομική τους εκμετάλλευση το λεγόμενο trafficking.
Το φαινόμενο αυτό έχει 5 μορφές:
Πορνεία βιομηχανία σεξ (κυρίως γυναίκες και παιδιά), πορνογραφία (κυρίως παιδιά), εξαναγκαστική εργασία, εμπόριο οργάνων, εμπόριο βρεφών.
Επί των ημερών μας βρίσκεται σε έξαρση η προώθηση ανηλίκων αλλοδαπών στη βιομηχανία του σεξ στην πορνεία, στην εξαναγκαστική εργασία και στο εμπόριο οργάνων.
Γιατί…η γεωγραφική θέση της Ελλάδας διευκολύνει τα παράνομα κυκλώματα.
Πηγές:
Στατιστικά δεδομένα για τους μετανάστες στην Ελλάδα, http://diversity.commedia.net.gr
Ελληνική Εταιρεία Στρατηγικών Μελετών, www.elesme.gr
Η Μετανάστευση στην Ελλάδα, www.carnagio.wordpress.com
Η Γυναικεία Μετανάστευση στην Ελλάδα, www.kethi.gr
Προτεινόμενη Βιβλιογραφία:
Τσουκαλά Αν. Μετανάστευση και Εγκληματικότητα στην Ευρώπη. Αντ. Σάκουλας 2001
Καρύδης Β., Η Εγκληματικότητα των Μεταναστών στην Ελλάδα: Ζητήματα Θεωρίας και Αντεγκληματικής Πολιτικής, Παπαζήσης Αθήνα, 1996
Ψημμένος Ι., Μετανάστευση από τα Βαλκάνια: Κοινωνικός Αποκλεισμός στην Αθήνα, Παπαζήσης, Αθήνα, 1995
Αμίτσης Γ., Λαζαρίδη Γ., (επιμ.), Νομικές και Κοινωνικοπολιτικές Διαστάσεις της Μετανάστευσης στην Ελλάδα, Παπαζήσης, Αθήνα, 2001
Φαρσεδάκης Ι. Ιάκωβος, «Η κοινωνική αντίδραση στο έγκλημα και τα όριά της», Νομική Βιβλιοθήκη, Αθήνα 1991.
