Aπό τη Μαρία Μπάδα, Ψυχολόγο, Επικοινωνιολόγο, ΜΑ, Υπ. Διδάκτoρα Παντείου

Έχετε νιώσει ποτέ ότι «ραγίζει» η καρδιά σας στο άκουσμα κακών νέων ή κάποιου έντονου αρνητικού συγκινησιακού γεγονότος;

Το άκουσμα κακών μαντάτων, όπως ο θάνατος κάποιου αγαπημένου προσώπου, μπορεί στην πραγματικότητα να μας ραγίσει την καρδιά, όπως αναφέρουν Αμερικανοί επιστήμονες.

Έρευνες έχουν δείξει ότι το ξαφνικό συναισθηματικό στρες μπορεί να υποκινήσει μια έντονη αδυναμία της καρδιάς, που μιμείται την καρδιακή προσβολή. Αυτή η συνθήκη είναι γνωστή ιατρικώς ως «Takotsubo μυοκαρδιοπάθεια», αλλά συνήθως ονομάζεται «Σύνδρομο της Ραγισμένης Καρδιάς». Περιγράφηκε πρώτη φορά από Ιάπωνες ερευνητές στις αρχές της δεκαετίας του ’90.

Αν και τα συμπτώματά του μιμούνται εκείνα του εμφράγματος, όπως η στηθάγχη και η δύσπνοια, «το σύνδρομο ραγισμένης καρδιάς» είναι προσωρινό και πλήρως αναστρέψιμο, αν αντιμετωπιστεί άμεσα.

Μια ομάδα από το πανεπιστήμιο Johns Hopkins υποστηρίζει ότι ασθενείς μπορεί να υποφέρουν για πολλές μέρες από κύματα αδρεναλίνης και άλλων ορμονών που συνδέονται με το στρες και που μπορούν να πληγώσουν την καρδιά.

Οι ερευνητές εξέτασαν 19 ασθενείς που εισήχθησαν στο νοσοκομείο με συμπτώματα παρόμοια με αυτά της καρδιακής προσβολής – πόνοι στο στήθος, υγρό στους πνεύμονες, δυσκολία στην αναπνοή και καρδιακή ανεπάρκεια. Όταν όμως εξετάστηκαν οι ασθενείς αυτοί, που ήταν κυρίως γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας, δεν βρέθηκαν κλινικά σημάδια καρδιακής προσβολής.

Με επιπλέον εξετάσεις, οι γιατροί βρήκαν ότι οι ασθενείς είχαν υψηλά επίπεδα αδρεναλίνης και νοραδρεναλίνης στο αίμα τους, ορμόνες που συνδέονται με το στρες. Τα επίπεδα των ορμονών αυτών στους συγκεκριμένους ασθενείς ήταν 7 με 34 φορές περισσότερο από αυτά που παρατηρήθηκαν σε μια ομάδα 7 ασθενών με καρδιακή προσβολή.

Οι ορμόνες αυτές μπορούν να είναι τοξικές για την καρδιά, όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, και πράγματι να την ραγίσουν.

Και οι 19 ασθενείς είχαν βιώσει σοβαρό ψυχολογικό σοκ μόλις λίγες ώρες πριν από την εκδήλωση των συμπτωμάτων.

Σχεδόν οι μισοί είχαν πληροφορηθεί το θάνατο του συντρόφου τους ή ενός συγγενή. Άλλες καταστάσεις που προκάλεσαν τα συμπτώματα ήταν το να μιλήσουν μπροστά σε κοινό, η συμμετοχή σε μια δίκη ή η εμπλοκή σε ένοπλη ληστεία. Το ξάφνιασμα από ένα πάρτι έκπληξη ήταν ανάμεσα στις καταστάσεις αυτές επίσης.

Οι ασθενείς όμως έδειξαν εκπληκτική βελτίωση και ανάρρωσαν εντελώς μέσα σε δυο εβδομάδες.

Ο Ilan Wittstein, επικεφαλής της έρευνας αναφέρει: «Παρατηρώντας αρκετές περιπτώσεις ασθενών με το σύνδρομο της «ραγισμένης καρδιάς» στο νοσοκομείο Hopkins – οι περισσότερες από αυτές ήταν σε γυναίκες μέσης ή προχωρημένης ηλικίας – διαπιστώσαμε ότι οι ασθενείς αυτοί είχαν κλινικά στοιχεία διαφορετικά από τις συνηθισμένες περιπτώσεις καρδιακής προσβολής, κάτι που μας έκανε να καταλάβουμε ότι κάτι πολύ διαφορετικό συνέβαινε. Οι περιπτώσεις αυτές ήταν, αρχικά, δύσκολο να ερμηνευθούν με κάποιο τρόπο καθώς οι περισσότεροι από τους ασθενείς ήταν προηγούμενα καθ’ όλα υγιείς και αντιμετώπιζαν ελάχιστους κινδύνους για καρδιακές παθήσεις».

Οι ερευνητές αναφέρουν ότι δεν είναι σαφές το πώς οι ορμόνες επηρεάζουν την καρδιά. Υποστηρίζουν όμως ότι είναι πιθανό τα χημικά στοιχεία να προκαλούν σπασμούς στις κεντρικές αρτηρίες, να έχουν τοξική επίδραση στην καρδιά ή να προκαλούν υπερφόρτωση ασβεστίου ή οποία προσωρινά επηρεάζει την καρδιά.

Βιβλιογραφία
Johns Hopkins Medical Institutions (2005, February 11). ‘Broken Heart’ Syndrome: Real, Potentially Deadly But Recovery Quick. ScienceDaily.
http://www.sciencedaily.com/releases/2005/02/050210235901.htm

Derrick, D. (2009). The”Broken Heart Syndrome”: Understanding Takotsubo Cardiomyopathy Critical Care Nurse, 29 (1), 49-57 DOI: 10.4037/ccn2009451