Το δικαίωμα της ισότητας στην εργασία

dikaioma gia isi ergasia_1
Από την εργασία συχνά, αποκλείονται ομάδες του γενικού πληθυσμού εξαιτίας του χρόνιου στίγματος και της χρόνιας παρανόησης για τις δυνατότητές τους.

Από την Ελεάνα Πανδιά, Επικοινωνιολόγο, MA, υπ. διδάκτορα Παντείου Πανεπιστημίου

Η διακήρυξη της ανεξαρτησίας των πολιτειών της Αμερικής που συντάχθηκε την 4η Ιουλίου 1776, ήταν ένα κείμενο που εξηγούσε το λόγο για τον οποίο οι αποικίες της Αγγλίας στην αμερικανική ήπειρο διεκδικούσαν το δικαίωμα της αυτονομίας και της αυτοδιοίκησης. Από αυτό το αναμφίβολα πολύ ενδιαφέρον κείμενο, θα απομονώσουμε τη φράση «όλοι οι άνθρωποι έχουν δημιουργηθεί ίσοι μεταξύ τους, προικισμένοι από το Δημιουργό τους με τα  αδιαφιλονίκητα δικαιώματα στη ζωή, την ελευθερία και την επιδίωξη της ευτυχίας».

Πρόκειται αναμφίβολα για ένα κείμενο που έχει μελετηθεί και ερμηνευθεί από επιστήμονες κάθε ειδικότητας, ωστόσο για τους σκοπούς αυτού του άρθρου θα μείνουμε στη φράση «επιδίωξη της ευτυχίας». Σε αυτό το κείμενο απαλλαγής από έξωθεν κηδεμονία ο Τζέφερσον επικαλείται ως εγγενές δικαίωμα του ανθρώπου κάθε σκέψη, πράξη, απόφαση που τον κάνει ευτυχισμένο. Η Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας δεν κάνει καμία διάκριση ανάμεσα στους ανθρώπους όταν προστατεύει το δικαίωμά τους στην ευτυχία και αυτό είναι σίγουρα μια αφορμή για σκέψη.

Το τι συνιστά ευτυχία είναι σε ένα πολύ σημαντικό ποσοστό προσωπική υπόθεση, οπότε ποιο δικαίωμα προστατεύεται ακριβώς; Οι απαντήσεις είναι πολλές και όλες μπορεί να είναι εξίσου εύστοχες, ωστόσο, σίγουρα μέσα σε αυτές θα βρίσκεται η κατοχύρωση του δικαιώματος της εργασίας για όλους τους ανθρώπους.

Η εργασία, εκτός από το ότι προσφέρει τα χρήματα για την  επιβίωση, είναι  μια σημαντική ευκαιρία κοινωνικοποίησης και δημιουργίας κοινωνικών δικτύων που είναι συχνά υποστηρικτικά. Επιπλέον μέσα στο εργασιακό πλαίσιο, δίνεται κάποιες φορές η δυνατότητα να αναπτύξει κάποιος τη δημιουργικότητά του, να αποκτήσει νέες δεξιότητες, να ταξιδέψει και ενδεχομένως να ανακαλύψει νέες πτυχές του εαυτού του.

Από την εργασία όμως συχνά, αποκλείονται ομάδες του γενικού πληθυσμού εξαιτίας του χρόνιου στίγματος και της χρόνιας παρανόησης για τις δυνατότητές τους.  Σε κάποιες από αυτές τις ομάδες συναντούμε άτομα με κινητικές  δυσκολίες, με διαγνώσεις κάποιας ψυχικής διαταραχής, πρώην χρήστες τοξικών ουσιών και πρώην έγκλειστους σε σωφρονιστικά ιδρύματα, παρά το γεγονός ότι ειδικότερα αυτές οι ομάδες χρειάζονται την εργασία για να εντάσσονται ομαλά στο κοινωνικό σώμα και να εξασφαλίσουν τα προς το ζην.

Παρ’ όλα αυτά, υπάρχουν κάποιες επιχειρήσεις, οι οποίες όχι μόνο δεν κάνουν διακρίσεις, αλλά επιδιώκουν να προσφέρουν εργασία σε άτομα από ευπαθείς ομάδες. Μ’ αυτό τον τρόπο κάνουν πράξη το δικαίωμα στην εργασία για όλους και δίνουν ανοίγουν το δρόμο για ν’ ακολουθήσουν κι άλλες επιχειρήσεις το παράδειγμά τους.

Ας γνωρίσουμε δύο καφετέριες από αυτές, οι οποίες λειτουργούν στην Αθήνα.

dikaioma gia isi ergasia_Myrtillo_2Μύρτιλλο

Το καφέ «Μύρτιλλο» είναι μια κοινωνική συνεταιριστική επιχείρηση που – όπως μας εξηγεί η υπεύθυνη επικοινωνίας της επιχείρησης κυρία Βαμβουνάκη –Ράφαν – από το 2013 έχει σκοπό την εκπαίδευση, εργοδότηση και προώθηση στην  αγορά εργασίας νέων ατόμων που  ανήκουν σε ευπαθείς κοινωνικές ομάδες. Το «Μύρτιλλο» αξιοποιεί το χώρο του παρέχοντας όχι μόνο υπηρεσίες και ποιοτικά είδη εστίασης αλλά κι εκπαιδευτικά προγράμματα, σεμινάρια, βιβλιοπαρουσιάσεις, εκθέσεις και μουσικές βραδιές ανοίγοντας την πόρτα του σε ένα ευρύ κι ετερογενές κοινό. Η κυρία Βαμβουνάκη – Ράφαν  μας υπενθυμίζει πως το «Μύρτιλλο» αποτελεί εκπαιδευτικό και ερευνητικό κέντρο σχετικά με θέματα αυτισμού με στόχο την ομαλή ένταξη ευπαθών ατόμων σε εργασιακά περιβάλλοντα, εκτός του ίδιου του καφέ. Η επιχείρηση φιλοδοξεί να παραμείνει καινοτόμος και να διατηρήσει τον κοινωνικό της χαρακτήρα που δίνει έμφαση στις κοινές συνεταιριστικές δράσεις, στην αυτονομία και στην αυτοδιαχείριση.

Το «Μύρτιλλο» ξεκίνησε να λειτουργεί με μηδενικό κεφάλαιο και ως σήμερα έχει λάβει δωρεές κυρίως σε είδη. Δεν έχει λάβει κάποια κρατική επιδότηση, ωστόσο απευθύνει κάλεσμα για την οικονομική ενίσχυση της επιχείρησης, ώστε να αναβαθμιστεί ο υλικοτεχνικός εξοπλισμός και να δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας εντός και εκτός της ίδιας της επιχείρησης. Ως τώρα όλες οι δράσεις της επιχείρησης πραγματοποιούνταν  στο χώρο της, αλλά ως το τέλος του έτους οι δραστηριότητές της θα μεταφερθούν στο πάρκο ΚΑΠΑΨ στην περιοχή των Αμπελοκήπων σε κτίριο που παραχώρησε στο «Μύρτιλλο» ο Δήμος Αθηναίων.

dikaioma gia isi ergasia_Diadromes_3Διαδρομές

Το καφενείο «Διαδρομές» βρίσκεται στην περιοχή της Καλλιθέας και είναι ένας κοινωνικός συνεταιρισμός περιορισμένης ευθύνης που απασχολεί σε ποσοστό 45% άτομα που αντιμετωπίζουν ψυχοκοινωνικά προβλήματα.  Το πολιτιστικό καφενείο εντάσσεται στο επιχειρησιακό πρόγραμμα «Ανάπτυξη ανθρώπινου δυναμικού» και συγχρηματοδοτείται από το ευρωπαϊκό κοινωνικό ταμείο και έχει ως βασικό στόχο την ενσωμάτωση και επανένταξη στην απασχόληση μελών ευαίσθητων πληθυσμών, ώστε να αποκτήσουν πρόσβαση στην αγορά εργασίας.  Μέσα σε ένα φιλόξενο περιβάλλον με ρετρό διακόσμηση, οι επισκέπτες μπορούν να απολαύσουν γευστικά ροφήματα και σπιτικά καλομαγειρεμένα πιάτα, ενισχύοντας την αποκατάσταση ατόμων που αντιμετωπίζουν προβλήματα ψυχικής υγείας.

Περισσότερες πληροφορίες:

Καφέ Μύρτιλλο, Πλατεία 28ης Οκτωβρίου 6, Νέο Ηράκλειο, τηλ. 2110123176

http://www.myrtillocafe.gr/

Καφενείο Διαδρομές, Φραγκούδη 15-17, Καλλιθέα, τηλ. 2109220002

http://cafediadromes.blogspot.gr/